सुनसरी । सुनसरीको धरान उपमहानगरपालिका–१३ शिवधारा र इटहरी उपमहानगरपालिका–२० बाट प्रहरीले दुई वटा ट्रकमा लोड गरिएको ४ हजार २ सय ३० किलो लागू औषध गाँजा बरामद गरेको छ ।
असार २ गते धरान–१३ स्थित कोशी लोकमार्गमा भेडेटारतर्फ आउँदै गरेको प्रदेश १–०२–००२ ख ०८४८ नम्बरको ट्रक जाँच गर्दा ट्रकमा अदुवा र बन्दाकोबीको बोरा राखिएको अवस्थामा ७० वटा प्लास्टिकको बोरामा प्याक गरिएको २ हजार १ सय ३० किलो गाँजा प्रहरीले बरामद गर्यो ।
त्यस्तै असार ३ गते इटहरी–२० स्थित तरहरा जंगल नजिकको कोशी लोकमार्गमा इलाका प्रहरी कार्यालय इटहरीको टोलीको चेकजाँचको क्रममा ना. ५ ख ६११६ नम्बरको ट्रकमा ७० वटा प्लास्टिकको बोरामा प्याक गरिएको २ हजार १ सय किलो गाँजा फेला पारेको थियो । ट्रकमा माथिबाट बन्दाकोबी र आलुको बोरा राखेर लागू औषध लुकाइएको थियो ।
गाँजासँगै ट्रक चालक धनकुटा शहीदभूमि गाउँपालिका–६ का राजेन्द्र राई, सुनिल राई र बराहक्षेत्र–९ का सुमन राई पक्राउ परेका छन् । चेकजाँचको क्रममा धनकुटाको साँगुरीगढी गाउँपालिका–६ स्थित इलाका प्रहरी कार्यालय भेडेटारको टोलीले पाख्रिबास नगरपालिका–८ का नारायण प्रसाद राईलाई ९ किलो ९०० ग्राम लागू औषध गाँजासहित नियन्त्रणमा लिएको थियो ।
धनकुटामा फैलिंदै गाँजाखेती : राज्यको प्रतिबन्धबीच असन्तुलन
राज्यको प्रतिबन्धको बाबजुद धनकुटासहित पहाडी क्षेत्रमा गाँजाखेती फैलिंदै गएको छ । अनुकुल भूगोल, गरिबीको असन्तुलन अनि परंपरा यसका मुख्य कारकको रुपमा देखिएको विज्ञको भनाई छ ।
गाँजाले अधिक आम्दानी दिने भएकाले गरिब कृषकको आकर्षण यो बालीमा बढी छ । पहाडी भूगोलको हावापानी, माटोको गुणस्तर अनि उचाइ गाँजाखेतीको लागि अनुकुल हुनाले यहाँको मुख्य नगदे बालीको रुपमा फैलिंदै गएको हो ।
गैरकानुनी भए पनि गाँजालाई औषधीको रुपमा, टाटो, चिया, तेल जस्ता वस्तुको उत्पादनमा समेत उपयोग गर्न सकिने विज्ञको मत छ । “गाँजालाई राज्यको नियन्त्रणमा राख्न सकियो भने रोजगारी सिर्जना हुन सक्छ, राजस्व असुल हुन सक्छ अनि स्वास्थ्य क्षेत्रमा अनुसन्धानको ढो्का खुल्न सक्छ।” एक विज्ञ भन्छन् ।
तर असन्तुलित उत्पादन, ओसारपसार अनि बेचबिखनको फलस्वरूप असामाजिक क्रियाकलाप, हिंसा, कालो अर्थतन्त्र फैलने खतरा उत्तिकै बढी छ । अधिक खपत हुँदा मानसिक असन्तुलन, लत, स्वास्थ्य समस्या हुन सक्ने जनस्वास्थ्य विज्ञको भनाई छ ।
क्यानडा, अमेरिका, थाईल्याण्डजस्ता देशमा राज्यको नियन्त्रणमा गाँजालाई औषधीको रुपमा वैधानिक गराइएको उदाहरण पनि छन् । विज्ञहरू भन्छन्, “गैरकानुनी हुनुभन्दा राज्यको नियन्त्रणमा राख्दा अर्थतन्त्र, स्वास्थ्य अनि रोजगारीको क्षेत्रमा सुधार हुन सक्छ ।”
गाँजासम्बन्धी असन्तुलन अन्त्य गर्नको लागि राज्यको प्रभावकारी कानुनी फ्रेमवर्क, अनुगमन व्यवस्था अनि जनचेतना कार्यक्रमको खाचो औँल्याइएको छ ।
