बिर्तामोड । झापाको बिर्तामोड मा आयोजना हुन लागेको कोशी–बंगाल सांस्कृतिक तथा पर्यटन उत्सव २०८२ केवल एउटा सांस्कृतिक कार्यक्रम मात्र नभई सीमापार पर्यटन सहकार्यको महत्वपूर्ण प्रयासका रूपमा हेरिएको छ। ‘सीमापार संस्कृति, सम्पदा र पर्यटनको उत्सव’ भन्ने मूल नारासहित चैत २४ र २५ गते सञ्चालन हुने यस कार्यक्रमले नेपालको पूर्वी क्षेत्र र पश्चिम बंगाल बीच सम्बन्ध विस्तार गर्ने लक्ष्य राखेको छ।
पर्यटन कार्यालय काँकडभिट्टाको प्रवद्र्धनमा हुन लागेको उत्सवले नेपाल र भारत बीचको सांस्कृतिक नजिकता थप मजबुत बनाउने अपेक्षा गरिएको छ। आयोजक समितिकी संयोजक इन्दिरा श्रेष्ठका अनुसार निजी क्षेत्रको सक्रियता बढाउने र कोशी प्रदेश लाई अन्तर्राष्ट्रिय पर्यटन नक्सामा स्थापित गर्ने उद्देश्यले यस्तो कार्यक्रम ल्याइएको हो।
कार्यक्रममा नेपालका १८ र बंगालका १२ गरी ३० वटा स्टल रहनेछन्। ती स्टलहरूमा स्थानीय खानाका परिकार, हस्तकला सामग्री, पर्यटन प्याकेज तथा सेवा प्रस्तुत गरिनेछ। साथै, टुर तथा ट्राभल व्यवसायी, होटल र होमस्टे सञ्चालकहरूको सहभागिताले पर्यटन बजारलाई प्रत्यक्ष चलायमान बनाउने विश्वास गरिएको छ। सांस्कृतिक नृत्य, फोटो तथा चित्रकला प्रदर्शनी जस्ता गतिविधिले कार्यक्रमलाई थप आकर्षक बनाउने पर्यटन कार्यालय कांकडभिट्टाका प्रमुख छवि खतिवडाको दावी छ ।
सीमापार प्रभाव कस्तो पर्ला ?
यो उत्सवले नेपालको पूर्वी जिल्ला—विशेषगरी झापा जिल्ला, इलाम जिल्ला, पाँचथर जिल्ला लगायत क्षेत्र—र भारतको पश्चिम बंगालबीच पर्यटन आवागमन बढाउने सम्भावना देखिएको छ।
सीमावर्ती क्षेत्रमा पर्यटक आगमन वृद्धि हुने
होटल, यातायात, गाइड, होमस्टे लगायत सेवामा आर्थिक चलायमानता बढ्ने
सांस्कृतिक समानता र परम्परागत सम्बन्ध थप मजबुत बन्ने
दीर्घकालमा संयुक्त पर्यटन प्याकेज (नेपाल–बंगाल सर्किट) विकासको सम्भावना
विशेषगरी काँकडभिट्टा–सिलिगुडी नाका हुँदै आवतजावत सहज भएकाले यस्तो कार्यक्रमले छोटो अवधिमै प्रत्यक्ष प्रभाव देखाउन सक्ने विज्ञहरूको भनाइ छ ।
कोशी प्रदेश पर्यटन वर्ष २०८२ अन्तर्गत करिब १० लाख रुपैयाँ खर्च हुने अनुमान गरिएको यस कार्यक्रमलाई तुलनात्मक रूपमा कम लागतमा उच्च प्रभाव दिने पहल का रूपमा लिन सकिन्छ।
यदि कार्यक्रम प्रभावकारी रूपमा व्यवस्थापन गरियो भनेः
निजी क्षेत्रको लगानी आकर्षित गर्न मद्दत पुग्ने
स्थानीय उत्पादनको बजार विस्तार हुने
पर्यटन ब्रान्डिङमा दीर्घकालीन लाभ मिल्ने
तर, केवल कार्यक्रम आयोजना मात्र पर्याप्त नहुने र त्यसपछि पनि निरन्तर प्रचार–प्रसार, पूर्वाधार सुधार र नीति समर्थन आवश्यक हुने पर्यटन पत्रकार मञ्च झापाका अध्यक्ष बिनोद पाण्डेको सुझाव छ। उनले यो कार्यक्रम एकपटक मात्र आयोजना गरेर लक्ष्य प्राप्त नहुने बताउँदै सम्बन्धित निकायले यसलाई हरेक वर्ष निरन्तरता दिनुपर्ने आवश्यकता औंल्याएका छन्।
कोशी–बंगाल सांस्कृतिक तथा पर्यटन उत्सव २०८२ ले सीमापार सम्बन्ध सुदृढ गर्नुका साथै पूर्वी नेपालको पर्यटन क्षेत्रलाई नयाँ उचाइमा पु¥याउने सम्भावना बोकेको छ। यदि यसलाई दीर्घकालीन रणनीतिसहित निरन्तरता दिइयो भने, यो कार्यक्रम भविष्यमा नेपाल–भारत सहकार्यको सफल पर्यटन मोडेल बन्न सक्ने देखिन्छ ।
आज बिर्तामोड स्थित सिटी सेन्टरमा आयोजित पत्रकार भेटघाटमा पर्यटन अभियन्ता अर्जुन कार्की, महिला उद्यमी सुश्मा पौडेल, नाट्टा कोशी प्रदेश महासचिव नविन खरेल, पर्यटन पत्रकार मञ्च झापा अध्यक्ष बिनोद पाण्डे, पर्यटन कार्यालयका अधिकृत निरोज कट्टेललगायतको उपस्थिति रहेको थियो भने कार्यक्रमको सहजीकरण होमस्टे महासंघ नेपालका महासचिव मन्जिल देवानले गरेका थिए ।
